Basit yargılama usulü

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251 ve 252. maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulü, Asliye Ceza Mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra belli bir ağırlığa ulaşmamış suçlar bakımından uygulanabilen ve duruşma yapılmaksızın dosya üzerinden yürütülen özel bir ceza muhakemesi yöntemidir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251 ve 252. maddelerinde düzenlenen basit yargılama usulü, Asliye Ceza Mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra belli bir ağırlığa ulaşmamış suçlar bakımından uygulanabilen ve duruşma yapılmaksızın dosya üzerinden yürütülen özel bir ceza muhakemesi yöntemidir.
Basit yargılama usulünün temel amacı, belirli ağırlığa ulaşmamış suçlar bakımından bazı usulü aşama ve adımların atlanılarak yargılama faaliyetlerindeki sürelerin kısaltılmasıdır.
Basit yargılamanın koşulları gerçekleşmişse bile basit yargılama usulünün uygulanıp uygulanmaması hususunda mahkemenin takdir hakkı mevcuttur. Yazılı beyan ve savunma esasına dayanan bu usulde, ceza yargılamasının en önemli unsurlarından biri olan duruşma yapılmasından vazgeçilmektedir.

Basit yargılama usulünün yapılmasının belirli şartları mevcuttur. Öncellikle söz konusu suç Asliye Ceza Mahkemesinin görev alanına giren bir suç olmalıdır. İddianamenin kabul edilmiş olması ve kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilmiş olması gerekmektedir. Adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren bir suç olmalıdır.
Bunlarla birlikte mahkemece basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilmesi gerekmektedir. Suçun soruşturma ve kovuşturma yapılmasına izne veya talebe bağlı olmaması gereklidir. Sanığın yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, sağır ve dilsizlik halinin olmaması gereklidir. Ayrıca suçun, basit yargılama usulüne tabi olmayan bir suçla birlikte işlenmemiş olması gereklidir.

Basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verildiği takdirde mahkemece iddianame; sanık, mağdur ve şikâyetçiye tebliğ edilerek, beyan ve savunmalarını on beş gün içinde yazılı olarak bildirmeleri istenir.
Tebligatta duruşma yapılmaksızın hüküm verilebileceği hususu da belirtilir. Ayrıca, toplanması gereken belgeler, ilgili kurum ve kuruluşlardan talep edilir. (CMK m.251/2).
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 251’de belirtildiği üzere ceza davasında basit yargılama usulünün uygulanabileceği suçlar kanunda yaptırım olarak adli para cezası ve üst sınırı 2 yıl ve daha az süreli hapis cezası öngörülen suçlardır. Trafik güvenliğinin kasten ve taksirle tehlikeye sokulması suçu, terk suçu, hakaret suçu, yalan tanıklık suçu, hükümlü ve tutuklunun kaçması suçu, kasten yaralamanın ihmali davranışla işlenmesi suçu basit yargılama usulü uygulanabilecek suçlara örnek olarak gösterilebilir.


Bu haber 581 defa okunmuştur

:

:

:

: