Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, İstanbul'daki Dünya İnsani Zirvesi'ne katılan heyetlerin başkanları onuruna verdiği yemeğe Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’yı da davet etmesi nedeniyle Rum Yönetimi lideri Nikos Anastasiadis’in yemeğe katılmaması, yarın yapılması planlanan liderler görüşmesini iptal etmesi ile başlayan krizin yankıları sürüyor. Anastasiadis’in tutumu üzerine devreye giren Birleşmiş Milletler krize dair yorum yapmayıp etkinliğin Türkiye hükümetinin organizasyonu olduğunu açıklasa da liderlerin çözüm çabalarını önümüzdeki aylarda iki katına çıkarmalarını istedi. Ayrıca, ara bölgede dün bir araya gelen Kıbrıslı Türk müzakereci Özdil Nami ile Kıbrıslı Rum müzakereci Andreas Mavroyannis'in görüşmesinin ardından yapılan açıklamada ise müzakerelerin gidişatının Akıncı ve Anastasiadis’in talimatlarına göre şekilleneceği açıklandı. Müzakereler İstanbul’da yaşanan krizden dolayı şimdilik askıya alınırken Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Barış Burcu, Akıncı’nın Kıbrıs’ta bir an önce çözüme ulaşmak amacıyla sürdürdüğü çabayı ikiye katlamaya hazır olduğunu açıklayarak Rum liderini masaya dönmeye çağırdı. Öte yandan Anastasiadis’in yemeği boykot edip, görüşmeyi iptal etmesini eleştiren Cumhurbaşkanlığı eski sözcüsü Osman Ertuğ, “Dileğimiz Rum tarafının bu tür hazımsız ve uzlaşmaz davranışlardan vazgeçerek eşitlik ve ortaklık ruhuna uygun bir yaklaşım sergilemesidir” dedi. Ulusal Birlik Partisi (UBP) Lefkoşa Milletvekili Ersin Tatar ise Rum liderliğinin hedefinin; “Kıbrıs Türkünü tahakküm altına almak” olduğunu belirtti. Bağımsız Milletvekili Hasan Taçoy da sosyal medya hesabına Rum tarafının tavrını eleştirip, “Bu ne perhiz bu ne lahana turşusu Sayın Anastasiades” ifadelerini kullanırken Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP) Genel Başkanı Cemal Özyiğit’te, yaşananların çözüm sürecini olumsuz etkilediğini dile getirdi.

BM, “ÇÖZÜM ÇABASI İKİ KATINA ÇIKARILSIN

İstanbul’da yaşanan krizin ardından Birleşmiş Milletlerden (BM) yapılan açıklamada Kıbrıs’taki iki liderin çözüm çabalarını önümüzdeki aylarda iki katına çıkarmalarını istendi. BM Genel Sekreteri Sözcü Vekili Farhan Haq, New York’ta BM Genel Merkezi’nde dünkü basın bilgilendirmesinde, Kıbrıs’la ilgili soruları da yanıtladı. Haq, İstanbul’da yaşananlar üzerine Anastasiadis’in cuma günkü liderler görüşmesine katılmayacağına dair kendilerine resmi bilgi ulaşmadığını açıkladı.

BM SÖZCÜSÜ, KRİZE DAİR YORUM YAPMADI VE “BİZ MİSAFİRDİK”DEDİ

Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’nın pazartesi akşamı Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın davetiyle Dünya İnsani Zirvesi’nin yapıldığı İstanbul’a gitmesi ve Erdoğan’ın verdiği akşam yemeğine katılmasının Anastasiadis’i kızdırması konusundaki yorumu sorulan Haq, yemeğin BM organizasyonu olmadığını hatırlattı. Sözcü, Akıncı’nın Dünya İnsani Zirvesi’nde katılımcı olmadığını ancak bu etkinliğe ev sahipliği yapan Türkiye Cumhurbaşkanı’nın daveti üzerine akşam yemeğine katıldığını kaydederek, “Genel Sekreter de bu etkinlikte misafir olarak bulunuyordu. Ancak daha önce de belirttiğim gibi, düzenlemeler Türkiye Hükümeti tarafından yapılmıştır. BM tarafından düzenlenen bir etkinlik değildi” diye konuştu.

LİDERLER KARAR VERECEK

Öte yandan Kıbrıslı Türk müzakereci Özdil Nami ile Kıbrıslı Rum müzakereci Andreas Mavroyannis'in dün yaptığı görüşmede, 'müzakerelerde liderlerin vereceği talimat doğrultusunda hareket etme konusunda mutabık kaldıkları' açıklandı. Cumhurbaşkanlığı'ndan verilen bilgiye göre, ara bölgede dün bir araya gelen Nami ve Mavroyannis, bir saatlik görüşmelerinde Rum lider Anastasiadis'in İstanbul'da yaşanan gelişmeler üzerine cuma günkü liderler görüşmesine katılmama kararıyla ortaya çıkan durumu değerlendirdi. İki müzakereci, Kıbrıs müzakere sürecinde, liderlerin vereceği talimat doğrultusunda hareket etme konusunda mutabık kaldı.

BURCU, “AMBARGO KOYAMAZLAR ”

İstanbul’da yaşana krizin yankıları sürerken Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Barış Burcu, “Sayın Cumhurbaşkanımızın hangi yemek davetine katılacağı kendi takdirleridir. Buna kimsenin ambargo koyma hakkı yoktur” ifadelerini de kullandı. Burcu yazılı açıklamasında, Cumhurbaşkanı Akıncı’nın BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon ile görüşmesinin müzakere tarihinde ilk olmadığını, İstanbul’daki görüşmenin de öncekiler gibi çözüm müzakerelerine olumlu katkı sağlamak amacıyla yapıldığını belirtti. Burcu, şunları kaydetti: “Sayın Cumhurbaşkanımızın BM Genel Sekreteri ile hangi ülkede, hangi kentte görüşeceği sadece sayın Cumhurbaşkanımız ile sayın BM Genel Sekreteri’nin birlikte karar verebileceği bir husustur. Ayrıca, Sayın Cumhurbaşkanımızın hangi yemek davetine katılacağı da kendi takdirleridir. Buna kimsenin ambargo koyma hakkı yoktur.”

“HAKSIZ VE ABARTILI TEPKİLER…”

Burcu, Kıbrıs Rum liderliğinin Kıbrıs Türk halkının ortaklık hakkı bulunan Kıbrıs Cumhuriyeti’ni 53 yıldır tek başına temsil etme ve bunu sadece Rumların yönetiminde bir cumhuriyet haline dönüştürme alışkanlığının bazı durumlarda haksız ve abartılı tepkiler olarak nüksettiğini vurguladı. Burcu, “Bu, en hafif tabiriyle müzakere masasının bir yarısına yani müstakbel birleşik federal Kıbrıs’ın kurucu ortaklarından birine, Kıbrıs Türk toplumunun Lefkoşa’daki ara bölge dışında varlığına gösterilen tahammülsüzlüktür. Bu, kabul edilmesi asla mümkün olmayan bir tutumdur” dedi.

“BÜYÜK HATA”

Müzakere masasının eş ve eşit toplumlarından birinin lideri olarak, BM Genel Sekreteri ile çözüm gündemiyle yapılan bir görüşmeyi de bahane ederek masadan kalkmanın ise daha da büyük bir hata olduğunu vurgulayan Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü, “Kıbrıs’ın böyle davranışlarla daha fazla kaybedecek zamanı yoktur. Hedef, 2016’yı gerçekten çözüm yılı yapmak olmalıdır” dedi.

HER GÜN, HER SAAT ÖNEMLİ

Kıbrıs’ta federal çözüm hedefiyle bir yıldır samimiyetle sürdürülen müzakerelerden sonuç almak ve iki liderin kamuoyuna açıkladığı hedefin gerçekleşmesi için 7 aylık bir zaman dilimi olduğuna vurgu yapan Burcu, “2016 sonuna kadarki bu sürenin her günü, her saati çok önemlidir” dedi. Burcu, şunları kaydetti: “Güney Kıbrıs’taki seçimlerin tamamlanmasının ardından müzakere temposunun hızlanması, çalışmalarımıza yeni bir formatta yoğunlaştırılmış olarak devam ederek iki halkın referandumuna sunulacak bir anlaşma metnine son şeklinin verilmesi Kıbrıs Türk halkının beklentisidir. Bu beklentinin Kıbrıs Rum Lider Anastasiadis ile Cumhurbaşkanımız Akıncı’nın müzakerelerin birinci yılı vesilesi ile yaptığı ortak açıklamada ifadesini bulduğu gibi, Rum halkının da beklentisi olduğuna inanmak isteriz.”

ABD BAŞKAN YARDIMCISI BIDEN LİDERLERLE TELEFON GÖRÜŞMESİ YAPTI

Bu gelişmeler yaşanırken, ABD Başkan Yardımcısı Joe Biden, Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı ve Rum Lider Nikos Anastasiadis ile telefon görüşmesi yaptı.

Telefon görüşmeleri liderlerin sosyal medya hesaplarından duyurulurken, Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Barış Burcu, 'Telefon görüşmesinde müzakere sürecinin geldiği aşama değerlendirildi' diye yazdı.

ERTUĞ, “RUM LİDERİ SINIFTA KALDI”

Beşparmak Grubu, Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı'nın İstanbul'da yer alan Dünya İnsani Zirvesi’nde Türkiye’nin özel davetiyle, TC Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın verdiği yemeğe katılması ve bu vesileyle İstanbul’da bulunan BM Genel Sekreteri Ban Ki-Moon'la görüşerek müzakere sürecini ele almasının yerinde bir üstünlük olduğunu belirtti.Osman Ertuğ, Beşparmak Grubu adına yaptığı açıklamada, Rum Yönetimi Başkanı Nikos Anastasiadis'in Mustafa Akıncı'nın bu girişimlerinden rahatsız olmasını eleştirdi. Ertuğ, “Yemeği boykot etmesi, bununla da kalmayarak Cuma gün yapılması planlanan liderler görüşmesine katılmayacağını açıklaması ve BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel Danışmanı Espen Barth Eide ile olan randevusunu da iptal etmesi, Rum lideri samimiyet testinde sınıfta bıraktı” dedi. Anastasiadis'in Erdoğan'ın verdiği yemeğe katılmaması ve 'İstanbul'daki gelişmeleri' bahane ederek Akıncı'yla planlanmış görüşmeye katılmaktan vazgeçmesinin diplomatik teamüllere aykırı ve iyi niyetle bağdaşmadığını kaydeden Ertuğ, bu davranışın, başlığı ve teması İnsani olan bir Zirve'yle ilgili olduğuna da dikkat çekti. Ertuğ, “Dileğimiz Rum tarafının bu tür hazımsız ve uzlaşmaz davranışlardan vazgeçerek eşitlik ve ortaklık ruhuna uygun bir yaklaşım sergilemesidir” dedi.

TATAR, “BİZ OYUNCAK DEĞİLİZ”

Yaşan krizin değerlendiren siyasilerden Ulusal Birlik Partisi (UBP) Lefkoşa Milletvekili Ersin Tatar ise Rum liderliğinin hedefinin; “Türkiye’yi Kıbrıs’tan çıkarmak ve Kıbrıs Türkünü tahakküm altına almak” olduğunu belirterek, “Kıbrıs Türk halkı ve Cumhurbaşkanı, Anastasiadis’in oyuncağı değildir. Kendi kaderimizi kendimiz çizmeliyiz” dedi. UBP Lefkoşa Milletvekili Ersin Tatar yazılı açıklamasında, Güney Kıbrıs’ta yapılan milletvekilliği seçimi sonuçları ile Rum lider Nikos Anastasiadis’in, Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’nın Dünya İnsani Zirvesi için verilen yemeğe katılması ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri ile görüşmesinin ardından sergilediği tutumu değerlendirdi.

PEŞLERİNDEN Mİ SÜRÜKLENECEĞİZ?

Tatar, Anastasiadis’in; Akıncı’nın yemeğe katılmasını ve BM Genel Sekreteri ile görüşmesini protesto etmek adına bir kez daha müzakere masasından kalkmasının; “Kıbrıs Türk tarafında çizilmeye çalışılan pembe tablonun doğru olmadığını gösterdiğine” dikkati çekti. Ersin Tatar, Rum halkı ile Rum liderinin; Kıbrıs Türk halkını eşit ortak olarak gören bir anlayıştan çok uzak olduklarını belirtti. Tatar, bu noktada önemli olanın Rumların ne yaptığı değil, Kıbrıs Türk halkının ne yapacağı olduğunu ifade ederek, “Hala Rum liderliğinin peşinden sürüklenip gidecek miyiz?” diye sordu.

ÖZYİĞİT, “ESAS OLAN MÜZAKERE MASASI”

Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP) Genel Başkanı Cemal Özyiğit’te, Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı'nın TC Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın daveti üzerine İstanbul'da düzenlenen yemeğe katılması ve Kıbrıslı Rum Lider Nikos Anastasiadis'in buna tepki göstermesiyle baş gösteren gerginliğin, çözüm sürecini olumsuz etkileyen bir gelişme olduğunu kaydetti. Yazılı açıklama yapan Özyiğit, 'esas olan müzakere masası ve çözüm sürecidir, bu nedenle masayı olumsuz etkileyecek, sürece zarar verecek her türlü davranıştan uzak durulması hayati derecede önemlidir' dedi ve alışılagelmiş davranış biçimleri ve tepkisel kararların sürece yarar değil, zarar verdiğine dikkat çekti. Akıncı'nın zirveye değil, yemeğe katıldığını, ardından da BM Genel Sekreteri ile Kıbrıs konusu ve müzakere sürecine yönelik bir değerlendirme yaptığını belirten Özyiğit, Kıbrıslı Türklerin uluslararası platformlarda temsil edilmesinden rahatsızlık duyulmasının, üstüne üstlük bunu gerekçe göstererek liderler görüşmesinin iptal edilmesinin yanlışlığına dikkat çekti.

TAÇOY, “BU NE PERHİZ BU NE LAHANA TURŞUSU”

Kıbrıslı Rum Lider Nikos Anastasiadis'in tutumlarını eleştiren isimlerden biri olan Bağımsız Milletvekili Hasan Taçoy ise sosyal medya hesabına Rum tarafının tavrını eleştirdi. Taçoy, 'İşgalci' diye nitelendirdiğin ülkenin davetine katılırsın, ancak 'barış yapacağın' ülkenin temsilcisi katılacağından dolayı protesto edip yemeğe katılmazsın. Bu ne perhiz bu ne lahana turşusu Sayın Anastasiades” ifadelerini kullandı.