Doğrudan rekabet, 21. Yüzyıl‘da çok daha kızgın bir uzay yarışına yol açacak gibi görünüyor; bu sefer yarış, iki milyarder arasında geçecek. Elon Musk, odağını Mars'tan Ay üssüne çevirdi ve Jeff Bezos ile doğrudan rekabete girdi. Yıllar önce, ABD ile o zamanki Sovyetler Birliği arasında aya ulaşma konusunda yaşanan rekabet, Soğuk Savaş'tan doğan bir bilim gösterisiydi. Şimdi Elon Musk ve Jeff Bezos arasındaki rekabete dönüştü.
* * * *
Bir yıldan biraz daha uzun bir süre önce Musk, Başkan Trump'ın ikinci dönemine başlamasından ve NASA'nın Ay öncelikleri hakkındaki tartışmaların yeniden alevlenmesinden hemen önce, Mars'a gitmeyi savunuyordu. Musk o zamanlar X'te şöyle yazmıştı: 'Doğrudan Mars'a gidiyoruz. Ay bir dikkat dağıtıcı unsur' Şimdi Musk'ın pozisyonu değişmiş gibi görünüyor.
* * * *
2002 yılında kurulan SpaceX, Musk'ın Soğuk Savaş'ın sona ermesinin ardından parlaklığını kaybeden uzay endüstrisini yeniden canlandırma girişimiydi. Yeniden kullanılabilir roketler geliştirmenin fırlatma maliyetlerini düşüreceğini ve uzay yolculuğunu daha uygun fiyatlı hale getireceğini düşünüyordu. Sonunda Musk, sık sık dile getirdiği insanlığı çok gezegenli bir tür haline getirme hedefiyle Mars'a ulaşmak istiyordu.
* * * *
Yıllarca Mars'a giden bir yol haritası çizdikten sonra, Musk geçen hafta şaşırtıcı bir şekilde SpaceX'in Ay'a yöneldiğini ve orada 'kendiliğinden büyüyen bir şehir' kurmak istediğini açıkladı. Bu, onu Bezos ile uzay rekabetine sokuyor. Bezos da Ay'a odaklanmanın roket şirketi Blue Origin'e avantaj sağlayacağına inanıyor. Amazon'un kurucusu uzun zamandır Ay'da bir üs kurmanın, hatta orada fabrikalar kurmanın faydalarını övüyor.
* * * *
Yıllardır Musk ve Bezos, kendi yeniden kullanılabilir roketlerini inşa etmek, Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) sözleşmeleri (ay ile ilgili olanlar da dahil) kazanmak ve yıldızlara yönelik fikirlerinin hangisinin daha heyecan verici olduğu konusunda dikkat çekmek için yarışıyorlar. Tercih ettikleri iniş noktaları, daha geniş uzay topluluğunu Ay ve Mars arasında bölmeye yardımcı oldu.
* * * *
Birçok açıdan Musk kazanıyor gibi görünüyordu. SpaceX, baskın bir fırlatma işi ve alçak Dünya yörüngesi uydu ağı kurmuştu. Bu yıl Mars'a bir görev gönderilmesi bekleniyordu. Ancak SpaceX'in bu yılın sonlarında halka arz olmaya hazırlanması önemli faktör oldu. ABD’nin de 2028’e kadar astronotları Ay'a gönderme planına dönmesiyle Musk'ın da, yatırımcıların, heyecan duyacaklarına dair bir iş planına ihtiyacı var.
* * * *
Musk, Mars'ın hala planlar arasında olduğunu söylüyor ancak şimdilik daha çok Ay Üssü Alpha fikrine odaklanmış görünüyor. Bezos gibi Musk da şimdi ayda fabrika kurmaktan bahsediyor. Bu, Musk'ın uzayda yapay zeka veri merkezleri kurma yönündeki daha geniş fikrinin bir parçası ve yapay zeka girişimi xAI'yi SpaceX ile birleştirmesinin ardındaki mantık da sanırım bu.
* * * *
Musk'ın Mars'ta bir medeniyet kurması için sınırlı sayıda fırsat penceresi kaldı. En hızlı yolculuk için gezegenlerin hizalanması yaklaşık her 26 ayda bir gerçekleşiyor. 'Ay şehrini 10 yıldan kısa sürede kendi kendine büyüyen bir hale getirebiliriz, ancak Mars'ta bu, 26 aylık yineleme döngüsü nedeniyle 20 yıldan fazla sürecek' diyor. Ayrıca, roketin Dünya'dan ayrıldıktan sonra Mars'a ulaşmak için ihtiyaç olan yakıtın yörüngeye aktarılması gerekli.
* * * *
Ayda bir üs kurmak da hiç kolay bir iş değil; güneşten gelen radyasyonla başa çıkmaktan, sıcaklıktaki aşırı değişimlere kadar birçok zorlukla karşılaşılıyor. Ayrıca, bir medeniyet kurmak için gerekli malzemelerin taşınması da gerekiyor. Musk, Starship'in gelecekteki versiyonlarıyla yüzeye malzeme ulaştırmanın sorun olmayacağını söylüyor ve yılda 10.000'den fazla uçuş gerçekleştireceğini ima ediyor.
* * * *
SpaceX geçen yıl 165 fırlatma gerçekleştirdi. Blue Origin ise 2000 yılında kurulduğundan beri bunun sadece küçük bir kısmını gerçekleştirdi. Musk, rakibine yönelik birçok eleştirisinden birinde birkaç yıl önce New York Times'a verdiği demeçte, 'İlerleme hızı çok yavaş ve kalan yıllar yeterli değil' demişti. Bezos ise 'Yavaşlığın pürüzsüzlüğe, pürüzsüzlüğün de hıza yol açtığına inanıyoruz ve her şeyi adım adım yapmalıyız' demişti.
