2009 yılında Usain Bolt, Berlin'deki Dünya Atletizm Şampiyonası'nda erkekler 100 metre sprintinde 9.58 saniyelik bir dünya rekoru kırmıştı. Pekin'de Çarşamba günü sona eren Dünya İnsansı Robot Oyunları'nda insansı bir robot, Usain Bolt'un 100 metre koşu rekorunu kırdı. Cumartesi günü Çinli X-Humanoid şirketi tarafından geliştirilen insansı bir robot bu rekoru 0.19 saniye geliştirdi.
* * *
İki hafta önce Pekin'de düzenlenen Dünya İnsansı Robot Oyunları'nda robotlar boks yaptı ve futbol maçlarına katıldı. Bir tanesi insan rakibine karşı tenis oynadı, kortta hareket etti ve voleybol vuruşlarını karşılamak için kendini doğru açıyla konumlandırdı. Bu yılın başlarında ise bir robot, tarihte herhangi bir insanın koştuğundan daha hızlı bir şekilde maraton koştu. Robotik atletizm alanında yüksek profilli gösteriler giderek daha artıyor.
* * *
İkinci İnsansı Robotlar Dünya Oyunları‘na 15 ülkeden 24 takım katılmış. Bir önceki yıla göre sekiz fazla... Robotlar, bazıları tamamen otonom, bazıları uzaktan kumandalı olmak üzere 51 farklı etkinlikte yarışmış. Pekin'deki bir araştırma merkezinden bir robot, 2,88 metre yüksekliğe ulaşarak, 33 yıllık insan dünya rekorunu 43 santimetreyle aşmış ve bunu koşmadan, ayakta durarak ve bacaklarını açarak başarmış...
* * *
Bu robotik insanüstü yetenekler ne anlama geliyor? Uzmanlar, Çin'in insansı robotlarının gerçek dünyaya nasıl yansıyacağının hala açık bir soru işareti olduğunu söylüyorlar. Avustralya'daki Queensland Teknoloji Üniversitesi'nde robotik merkezi direktörü Profesör Michael Milford, 'İnsanların insansı robotlardan yapmalarını beklediği ev işleri gibi sıradan işlerin birçoğu için şimdilik doğrudan bir fayda sağlamıyor' diyor...
* * *
ABD’de Oregon Üniversitesi'nde robotik profesörü Alan Fern, 2022'de iki ayak üzerinde koşan bir robotun 100 metreyi en hızlı koşma rekorunu kırarak Guinness Dünya Rekoru'na imza atan araştırma ekibinin bir parçasıymış. O robot bu mesafeyi 24,73 saniyede koşmuş. Fern, New York Times gazetesine verdiği demeçte dört yıl içinde X-Humanoid'in 9,39 saniyelik derecesine ulaşmanın 'muazzam bir başarı' olduğunu söylüyor.
* * *
Ancak Profesör Fern, insansı robotların sonunda bir insanın yapabileceği her şeyi yapabilme yeteneğine sahip olacağı vizyonunun hala çok uzak olduğunu söylüyor. ‘Eğlence sektörü ve sınırlı sayıda, sıkı kontrol altında tutulan endüstriyel ortamlar dışında, bu robotlar henüz gerçek dünyanın karmaşık ortamlarında çalışmak için gereken genel amaçlı zekaya ve güvenilirliğe sahip değiller,' diye ekliyor.
* * *
Uzmanlara göre robotlar hâlâ mükemmel olmaktan çok uzak. Ama Pekin Olimpiyatları'nda insana karşı tenis oynayabilen robotun daha etkileyici olduğu çünkü bunu, öngörülemeyen bir şeyle etkileşimi içerdiği işaret ediliyor.‘tenis topu gibi, hızlı hareket eden bir topu takip etmek, nereye hareket edeceğine karar vermek, vücudunu koordine etmek ve vuruş zamanını ayarlamak robotun değişen durumlara uyum sağladığını gösteriyor‘ diyorlar.
* * *
İnsan benzeri robotlarla ilgili mevcut heyecanın boyutu yüksek. Yapay zekâ (YZ) tarafından kontrol edilen, kolları, elleri ve bazen de bacakları olan insansı robotlar henüz başlangıç aşamasında olsalar da, otomasyonun bir sonraki aşaması için büyük bir umut olarak görülüyorlar ve endüstriyel üretimde, lojistikte ve daha sonra da hemşirelik, yaşlı bakımı ve ev işlerinde yardımcı olarak kullanılmaları bekleniyor.

Çin 'somutlaştırılmış yapay zekâ' olarak adlandırılan teknolojinin geliştirilmesini geleceğin endüstrisi olarak belirlemiş. Şirketler ve üniversiteler, insansı robotların araştırılması ve geliştirilmesine büyük yatırımlar yapıyormuş. İnsansı robot üretiminin Çin'de güçlü bir şekilde ilerlediği söyleniyor. Çinli bir sektör derneğinin raporuna göre bu yılın ilk yarısında Çin'de 40.000'den fazla insansı robot teslim edildiği ve bunun dünya genelindeki tüm teslimatların yüzde 97'sini temsil ettiği belirtiliyor.