Eğitimin amacı, etkili ve faydalı, işlevsel ve güncel, dayanıklı ve kullanılışlı bilgileri vermektir. Dayanıklı ve kullanışlı bilgi, kavramlardan oluşan düşünce parametreleridir. Bunlar belirli formlar içinde uzun bellekte saklanır ve gerektiğinde bir problem çözümü sürecinde transfer edilir. Etkili ve faydalı bilgi, kullanılışları ile birlikte öğrenilmesi şart olan bilgidir. Bilgi, değerlendirme ve kararları daima kolaylaştırır. Eğer problem olan konu alanını etkileyen koşullar, parametreler hakkında yeterli derecede olgu biliniyorsa, o zaman hiçbir değerlendirme ve çıkarımda bulunabilme, zor değildir. Neyin öğrenilmiş olduğunu, öğrenme süreci sırasında yapılmış olan şeyler belirleyicidir. Anlamlı bir çerçevenin, bir oluşumun dışında öğrenilmiş olgular, boş ve yaşamsal pratikten yoksun bilgiler olarak saklanırken; problem çözme süreçleri içinde öğrenilen olgular, bundan sonra karşılaşılacak problemlerin çözümünde her an kullanılmak üzere dinamik bilgiler olarak saklanmaktadır. Doğal olarak, dinamik bilgilerin, yeni bilgiler, kavramlar oluşturmada transferi daha kolay ve etkin olmaktadır. Bu kapsamda değerlendirildiğinde, problem odaklı, örnek olaylara, ortak proje ve ekip çalışmalarına dayalı pilot programlarda, disiplinler arasında ürün-enerji iletişimi, ara kesit oluşturma, bilgi kullanımı ve yeni bilgi üretimi gibi etkinliklerle bilgi transferinin en üst düzeyde gerçekleşmesi olanaklı olabilir.
Özgün olmayı anlamak ve uygulamak biçimindeki yaratıcı düşünme öğrenilebilir; fakat bunu gerçekleştirebilmek ve uygulayabilmek için iki temel koşul yerine getirilmelidir: Bu koşullardan birincisi, kişinin gündeminde giderilmesi gereken bir gereksinimin, aşılması gereken bir zorluğun bulunması durumudur. İkinci temel koşul da gündemde esas olgu ve ilkelerle ilgili bir bilgi ve anlayışın bulunması zorunluluğudur. Bunun tersi bir durumda yaratıcı düşünme güçlü bir olasılıkla gerçekleşmeyecektir. Çünkü motivasyon ve bilgi, yaratıcı düşünmenin vazgeçilmez ön koşullarıdır. Öğrenenlerin, özgün olmayı öğrenmek isteğini harekete geçirmek için merak duymaları gerekir. Bunun için de öğrenenin belli bir belirsizlik durumu ile karşı karşıya gelmesi zorunludur. Öğretmen, öğrenenlere merak uyandıracak nitelikte sorular sorabilmeli, problem kurabilmeli ve durumlar yaratabilmelidir. Buluş yoluyla öğrenmede en önemli öğe, öğrenme süreci içinde bulunan öğrenenin desteklenmesidir. Buluş yoluyla öğrenme çok zaman almaktadır. Öğretmen desteği ve yönlendirmesi çok önemlidir. Öğretmenlerin rehberliği sayesinde zaman kaybı ve riskler kolaylıkla önlenebilir. Bu yaklaşımda, konunun temel yapısının öğrenilmesinde en iyi yol, öğrenenlerin temel yapıyı kendi kendilerine bulmaları, keşfetmeleridir. Keşfetme (buluş) ise yaratıcı düşünmeyi geliştiren temellerden biridir. Öğrenelerin temel yapıları keşfedebilmeleri için öğrenme sürecine aktif katılmaları sağlanmalıdır. Çünkü öğrenenleri harekete geçiren güdü merak, başarılı olmak ve birlikte çalışmakdır.
Keşif (buluş) yoluyla öğrenme yaklaşımını destekleyen belli başlı öğrenme yöntemleri tartışma ve örnek olay yöntemleridir. Bu yaklaşımda öğretmenlerin kullanılabilecekleri belli başlı teknikler grup tartışması, soru-yanıt, açık oturum, çeşitli panel vb. tekniklerdir. Eğitim ortamında yaratıcılığı destekleyici bir başka yaklaşım da araştırma, soruşturma yoluyla öğrenmedir. Bu yaklaşımda, öğrenenlere bilimsel yöntem kullandırılarak doğa veya toplumsal olgularla ilgili bir problemin çözümü yaptırılabilir. Bu yöntemde de öğretmenin rehberliği önemlidir. Öğretmen, yol gösterici, yardım edici, gerektiğinde yapıp gösteren rolündedir. Bu yöntemde, örnek olay, work shop, soru-yanıt, beyin fırtınası, problem çözme, rol yapma, dramatizasyon, deney, gözlem gibi teknikler kullanılabilir. Bu teknikler öğrenenlerin yaratıcı fikirler üretmeleri için derinleşebilme ortamları hazırlar. Özellikle beyin fırtınası, rol yapma, dramatizasyon gibi teknikler yaratıcı düşünmeyi uyarıcı tekniklerdir. Öğretim ortamında bu tekniklere ağırlık verilmelidir.
Okul iç çevresinin yaratıcı düşünme süreçlerinin kazanılmasındaki önem ve etkilerini ise Cumartesi günü işlemeye devam edeceğiz…
