Geçtiğimiz günkü bütçe görüşmelerinde fıkra gibi bir olay yaşandı.
Kurulmasına Meclis’ten onay verilen Cumhurbaşkanlığı Senfoni orkestramızla ilgili bir durum komedisi bu...
Özetle anlatalım; Komite Başkanı Birikim Özgür Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası için 39 personel ihtiyacı talebi geldiğini, ancak bu yıl devlete 360 kişinin alınmasının söz konusu olduğunu, bu rakamın 40’ına yakınının bu orkestraya ayrılmasının tartışmaya açık olduğunu, buraya 7 istihdamın yeterli olacağı konusunda gerçekçi bir değerlendirme yaptığını söylüyor!
Yedi az geliyor haliyle! Diğer milletvekilleri de Cumhurbaşkanlığı Müsteşarı Hasan Güngör’den orkestra hakkında bilgiler alarak, orkestraya “18” rakamının uygun olduğu yönünde görüş birliğine varıyorlar. CTP-BG Gazimağusa Milletvekili Asım Akansoy da 18 rakamıyla yola çıkılabileceğini, bu rakamla bir adım atılabileceğini, bu adımın atılmasının ülke sanatına kültürüne faydalı olacağını söylüyor!
Milletvekillerinin görüşü, ülkede ihtiyaç duyulan polis, öğretmen, mühendis, hastanede personel ihtiyaçlarının orkestradan daha önemli olduğu.
Müsteşar Hasan Güngör orkestraya eksik personel alınmasının bir işe yaramayacağını, orkestranın eksik kurulması durumunda alınan personelin bekletileceğini ve boşuna ödeme yapılacağını belirtiyor ki bu komedinin içindeki tek gerçeklik o…
Neyse, orkestra pazarlığı yapılıyor.
Yedi olsun, yok 18 olsun!
“Sonra düşünür karar veririz” diyerek başka konuya geçiyorlar. (Orada olmadığım için en son nerede kaldıklarını, bilemiyorum.)
***
Düşündüm de, sanırım nüfus sayısına göre kurulacak bu orkestra. Münhalde de, “aynı anda üç enstrüman çalabilecek müzik dehalarına ihtiyaç var” ibaresi en başa konacak!
Nüfus sayısına göre orkestra; Hem pratik, hem ergonomik, hem ucuz.
“Kısa boy” da aranırsa tam olacak. Küçücük salonlara bile sığabilme kabiliyetine sahip bu cep orkestrası her ahval ve şeraitte sanat icra edebilecek!
Şaka bir yana, ülkenin orkestradan daha önemli ihtiyaçları olduğu ifadesi yarı doğru, yarı yanlış zira o elzem ihtiyaçlar bu ülkede kurulacak orkestra yüzünden değil, birilerinin, birilerinin hakkını yemesi sonucunda giderilemiyor.
Ne ülkeye yapılacak müze, ne ülkeye kazandırılacak orkestra, ne de gerçekleştirilecek tanıtım engel ihtiyaçların yerine getirilememesine.
Tek engel partizanlık, tek engel hükümete gelenlerin yapıştıkları bal kovasını kimseyle paylaşmak istememeleri, tek engel, “ona vereceğim parayı kendime/ partime/ partilime harcarım” düşüncesi.
Oysa bir bilseler sanatla ne kapılar açabileceklerini…
***
Bilenler bilir, bilmeyenlere hatırlatalım; Türkiye’deki Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası 1826'da kurulmuş. Osmanlı padişahı II. Mahmut devrinde İstanbul’da batılı bir bando oluşturmak düşüncesiyle Mızıka-ı Hümayun adı ile kurulan topluluk, Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası’nın temelini oluşturmuş. Mızıka’ıHumayun 1924’te Atatürk’ün isteği ile Ankara’ya taşınmış ve 1932’de Riyaset-i Cumhur Filarmoni Orkestrası adını alarak Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı olarak hizmetlerine devam etmiş. 1957 yılında Özel Kuruluş Yasası çıkan orkestra Riyaset-i Cumhur Senfoni Orkestrası adını almış. Orkestranın bugün aşağı yukarı 120 civarında çalışanı var. Bu sayı şef, şef muavinleri, birinci, ikinci, üçüncü konsertmaisterler ve çello solisti, konsertmaister muavinleri, keman grup şefi, viyola grup şefi, çello grup şefi, kontrabas grup şefi, flüt grup şefi, obua grup şefi, klarnet grupşefi, fagot grup şefi, korno grup şefi, trompet grup şefi, trombon grup şefi, bateri grup şefi, harp grup şefi, grup şef muavinleri, enstrüman üyelerinden oluşuyor. Ayrıcaorkestra şefi ve üyeler, genel kurul ve yönetim kurulu, orkestra müdür ve yardımcısı ve memurlar var…
Yani öyle “5 olsun, 7 olsun, şunda mutabık kalalım” durumunun mümkün olmayacağı bir yapılanma mevcut Devlet Senfoni Orkestrasında. O yüzden de tam personel alınmayacaksa kurulamaz. Laf ola kurulursa devletin birçok organı gibi boşuna maaş ödenmiş olur. (Bknz. Ombudsman…)