Avrupa Birliği yine bildiğimiz yöntemle sahnede! Kıbrıs sorununu çözmek için yeni bir diplomatik açılım geliştirmek yerine, Türkiye’nin AB ile ekonomik ilişkilerini Kıbrıs müzakerelerine bağlamayı gündeme getiriyor.
Avrupa Komisyonu’nun Kıbrıs Özel Temsilcisi Raffaele Fitto’nun 20 Kasım’da Ankara’da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’a iletmesi beklenen öneriye göre, Türkiye-AB Gümrük Birliği’nin güncellenmesine yönelik görüşmelerin başlaması, Kıbrıs müzakerelerinin yeniden başlatılması şartına bağlanacak.
Peki, AB gerçekten çözüm mü istiyor, yoksa Türkiye’nin ekonomik beklentilerini Kıbrıs dosyasında bir pazarlık unsuru olarak mı kullanıyor?
Öncelikle şu gerçeği hatırlatmak gerekiyor: Kıbrıs sorunu, yalnızca Ankara ile Brüksel arasında yapılacak pazarlıklarla çözülebilecek bir mesele değildir. Bu adada iki ayrı halk, iki farklı siyasi irade ve yıllardır çözülemeyen temel anlaşmazlıklar vardır.
AB, 2004 yılında Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ni bütün adayı temsilen üyeliğe kabul ederken Kıbrıs sorununun çözümünü beklemedi. Annan Planı'na Türk tarafının verdiği desteğe rağmen Rum tarafının hayır demesi de Avrupa'nın siyasi hafızasında yerini koruyor.
Şimdi aynı Avrupa, Türkiye'nin Gümrük Birliği beklentisini yeniden müzakere masasına oturma şartına bağlıyor.
Üstelik müzakerelerin yeniden başlaması ile kapsamlı bir çözüme ulaşılması birbirinden çok farklı süreçlerdir. Türkiye'den hangi siyasi ve diplomatik adımların beklendiği kadar, Rum tarafının sorumluluklarının nasıl ele alınacağı da açıklanmalıdır.
Avrupa Birliği gerçekten tarafsız bir kolaylaştırıcı olmak istiyorsa, önce kendi yaklaşımındaki çelişkileri sorgulamalıdır.
Türkiye ile ekonomik ilişkileri geliştirmek AB'nin de çıkarınadır. Kıbrıs'ta kalıcı bir çözüm ise iki toplumun siyasi eşitliği, güvenliği ve karşılıklı kabulü temelinde aranmalıdır.
Kıbrıs sorunu, Türkiye'ye ekonomik havuç uzatılarak çözülecek bir dosya değildir.
Adil, dengeli ve iki tarafın iradesine saygılı bir yaklaşım olmadan yeni bir müzakere sürecinin başlaması, eski tartışmaların yeniden üretilmesinden öteye geçemeyecektir. Bizden söylemesi…