EĞİTİM VİZYONU
Kıbrıs Türk Toplumu’nu oluşturan tüm bireyler; bilgi toplumu bireylerinin yeterliliklerine ve Kıbrıs Türk toplumunun ekonomik-sosyal-toplumsal-demokratik gelişmesi için gerekli donanımlara sahip olmalıdır.
TEMEL HEDEFLER
Kıbrıs Türk Toplumu’nun eğitiminde barış, özgürlük, demokrasi ve kaliteli yaşam şemsiyesi ve üstte belirtilen eğitim vizyonu altında aşağıdaki temel hedefler benimsenmelidir:
1. Kıbrıs’ı vatan olarak bilen, Avrupalı bir Dünya vatandaşlığını benimsemiş ve ülkesinin her anlamdaki kültürel ve tarihi değerlerini birer zenginlik olarak görüp barış, özgürlük, eşitlik, demokrasi, sosyal adalet ve hukukun üstünlüğü ilkelerine bağlı, bunları benimseyen ve geliştiren yurttaşlar yetiştirmek.
2. Bilimsel düşünme ve çalışmayı benimsemiş, teknoloji kullanmayı ve sürekli gelişimi amaç edinmiş, çağdaş bilgi ve becerilere sahip, her türlü ayrımcılığa karşı bir dünya görüşünü özümsemiş, emeğe saygılı yurttaşlar yetiştirmek.
3. Düşüncesini özgürce söyleyebilen, temel hak ve özgürlüklerinin bilincine varmış, bilgiye erişme yollarını bilen, sorgulayan, yaratıcılığı, verimliliği, paylaşımı, işbirliğini ve girişimciliği öngören fikirleri hayata geçirmeyi benimsemiş yurttaşlar yetiştirmek.
KAZANIMLAR
Üstte belirtilen vizyon ve temel hedefler doğrultusunda Kıbrıs Türk toplumunun her bireyinin eğitim süreci sonundan ulaşması hedeflenen kazanımlar aşağıdaki gibi olmalıdır:
1. Özgürlük, demokrasi, barış, sosyal adalet ve hukukun üstünlüğüne bağlı,
2. Bilimsel düşünce ve çalışmayı özümsemiş,
3. Bilgisayar teknolojisini kullanmayı bilen,
4. Kendini sürekli yenileyebilen,
5. Anadil yanında en az bir yabancı dil bilgisine sahip,
6. Ekip halinde çalışabilen,
7. Disiplinler arası çalışma yapabilme yeteneğine sahip,
8. Eleştirel düşünerek karmaşık problemleri çözüm önerileri getirebilen,
9. Düşüncesini özgürce söyleyebilen,
10. Sorgulayan, araştıran, bilgiye nasıl ulaşacağını bilen,
11. Türkiye ve diğer komşu halklarla iyi ilişkiler kurabilen,
12. Barışçı, çağdaş, yenilikçi, laiklik ilkelerini benimseyen,
13. Bedenen ve ruhen sağlıklı, estetik duyguları gelişmiş, erdemli bireyler olmak.
EĞİTİM ANLAYIŞI
Kıbrıs Türk Eğitim Sistemi; eğitimdeki “her öğrenci öğrenebilir” ve “her öğrenci değerlidir”
ilkelerinden hareketle, öğrencilerin kendi beceri ve yetenekleri doğrultusunda eğitim almaları ve mümkün olan en üst düzeyde kendilerini geliştirebilmelerini sağlayan “bireysel farklıklara dayalı eğitim anlayışına” sahip olmalıdır.
EĞİTİMDE TEMEL İLKELER ve STANDARTLAR
Üstte belirtilen vizyon, kazanımlar, hedefler ve eğitim anlayışının yaşam bulabilmesi için aşağıda belirtilen temel ilke ve standartlar benimsenmeli ve uygulanmalıdır:
1. İnsancıl ve Hoşgörüye Dayalı Eğitim
2. Katılım ve Demokrasiye Dayalı Eğitim
3. Özgürlüğe ve Yaratıcılığa Dayalı Eğitim
4. Verimli ve Kaliteli Eğitim
5. Bilimselliğe Dayalı Eğitim
6. İşbirliğini İçeren Eğitim
7. Yabancı Dilin Etkin Kullanımını İçeren Eğitim
8. Yaşam Boyu Eğitim
9. Kültürel Aktarıma Dayalı Eğitim
10. Eğitimde Güvenlik ve Sağlık
EĞİTİMDE TEMEL YAPILAŞMA ORGANİZASYONU
Eğitim sistemindeki temel vizyon ve hedefleri gerçekleştirebilmek, öğrencileri hedeflenen kazanımlara ulaştırabilmek ve belirlenen temel ilke ve standartları uygulayabilmek amacı ile eğitimde gerekli olan temel yapılaşma organizasyonu da aşağıda belirtilmiştir:
1. Zorunlu Eğitim Dönemi
1. Okul öncesi eğitimde okullaşma oranını %100’e çıkarma hedefine yönelik olarak gerekli planlama ve düzenlemeler hayata geçirilmelidir.
2. Çocukları küçük yaşlarda anlamsız ve gereksiz bir yarışa sokan sınavlar ve çağ dışı yaklaşımlar terk edilerek, özellikle ilkokul kademesinde yaşanan “özel ders” olgusunun var olma koşullarını ortadan kaldırılmalı ve akademik eğitimin okulda başlayıp okulda tamamlandığı, çocuklarımızın hem bedenen hem de ruhen sağlıklı bir eğitim-öğretim yaşantısı geçirmeleri için gerekenler yapılmalıdır.
3. Sınıflardaki öğrenci sayılarının çağdaş eğitim sistemlerindeki düzeylere çekilmesi sağlanmalıdır.
4. Zorunlu eğitim döneminde sanat eğitimine daha fazla yer verilerek, bilimsel düşüncenin yanında sanatsal ve estetik değerlerini de öne çıkaran öğretim programlarına yer verilmelidir.
2. Genel Ortaöğretim
1. Genel ortaöğretim kapsamındaki bulunun lise bünyesindeki ortaokulların bağımsız okullar olarak eğitim sistemi içerinde yer alması için gerekli projelendirme tamamlanarak hayata geçirilmelidir.
2. Ortaöğretim düzeyindeki öğrencilerimizin katı ve geleneksel ölçme-değerlendirme uygulamalarıyla belli bölümlere yönelmeleri yerine kendi ilgi, istek ve yetenekleri doğrultusunda elde ettikleri kazanımlara göre yönlenmesi ve ilerlemesi yönüne gidilmelidir.
3. Kolejler: Uluslararası düzeydeki lise bitirme sınavları statüsündeki GCE – A Level ve International Baccalaureate (IB) sınavlarına yönelik işlevleri geliştirilerek, kolejlerin bu konudaki tüm ihtiyaçları giderecek tedbirlerin alınması projelendirilmelidir.
4. Bu kapsamdaki programlarım eğitim sistemimiz içerisine entegre edilmesi ve tüm kolejlerimizle beraber ülke çapına yaygınlaştırılmasına yönelik çalışmalar hızlandırılarak ihtiyaç duyulan düzenlemeler hayata geçirilmelidir.
3. Mesleki Teknik Öğretim
1. Mesleki Teknik Eğitimi ilçeler bazında kampüsleştirerek, teknik açıdan geliştirmek, mesleki eğitime katılma oranını orta vadede %50’nin uzun vadede %70’in üzerine çıkarmak, iş piyasası ile tam bir uyum halinde, piyasa ihtiyaçlarına ve AB standartlarına uygun eleman yetiştirmesi temel yaklaşım olmalıdır.
2. Her kategorideki meslek okul mezunları ile ilgili “Mezuniyet Takip Sistemi”nin oluşturulması için gerekli düzenlemelerin hayat bulması sağlanmalıdır.
3. Çıraklık Mesleki Eğitim Yasası, günün koşullarına göre yeniden düzenlenerek iş piyasası ihtiyaçlarına yönelik “ara eleman” yetiştirilmesini destekleyen düzenlemeler yaşama geçirilmelidir.
4. CTP-BG hükümetleri döneminde başlatılan ve geliştirilen MEYAP projesinin en önemli çıktılarından birisi olan mesleklerde sertifikasyon sistemine dayalı, AB’ye uyumlu Ulusal Yeterlilik Sisteminin oluşturulmasını sağlamaya yönelik olarak “Mesleki Yeterlilik Kurulu”nun oluşturulmasına yönelik çalışmalar sonuçlandırılmalı ve hayata geçirilmelidir.
4. Yüksek Öğretim
1. Üniversitelerimizin demokratikleştirip özerk bir yapıya kavuşturularak, bilgi ve teknoloji üretim merkezleri haline dönüşmelerini sağlayacak düzenlemeler hayata geçirilmelidir.
2. Kaliteli öğretim üyesi ve öğretim görevlisi sayısını artırmak ve araştırma kapasitelerini artırmak için üniversitelere ayrılan devlet desteğinin artırılmasının yolları aranmalıdır.
3. Meslek Yüksek Okulları: Mesleki teknik öğretim mezunlarının devam edebileceği ve iş piyasasının ihtiyaçlarına yönelik olarak teknik eleman yetiştirilmesini olanaklı kılacak “meslek yüksek okullarının” kurulması için gerekli düzenlemeler hayata geçirilmelidir.
4. Atatürk Öğretmen Akademisi: AÖA’nın sahip olduğu tarihsel ve kültürel değerler korunarak okul öncesi ve ilköğretim kademelerine öğretmen yetiştirme misyonunun geliştirilmesi sağlanmalıdır.
5. Atatürk Öğretmen Akademisi’nde görev yapan öğretim elemanların bilimsel ve profesyonel deneyimlerinden faydalanarak, eğitim sistemimizin ihtiyaç duyduğu merkezi ölçme-değerlendirme uygulamaları ve öğretmenlerin hizmet içi eğitimlerinin gerçekleşmesinde etkili bir merkez olmasının olanakları yaratılmalıdır.
6. Yüksek Öğretim Öğrencileri: Hem yurt içi hem de yurt dışındaki yüksek öğretim öğrencilerinin her anlamdaki ihtiyaçlarının tespiti ve giderilmesi için yüksek öğretim öğrenci dernek ve örgütleri ile işbirliğinin gerçekleştirilmesi sağlanmalıdır. Bu kapsamda çalışmalar çerçevesinde yüksek öğretim gençliğine sağlanacak burs ve nakdi yardımların yanı sıra eğitim kredisi verilmesinin olanakları gençlerimizle birlikte değerlendirilerek, çağın gereklerine uygun ve gençlerimizin gereksinmelerini karşılayacak düzeyde olmasına özen gösterilmelidir.
7. Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde yer alan “Yüksek Öğretim ve Dış İlişkiler Dairesi”nin sadece burs ve üniversite kontenjanları ile ilgilenen bir daire olmaktan kurtarılarak, yüksek öğrenimini yurt dışında tamamlamayı düşünen öğrencilerimize ihtiyaç duyacakları tüm hizmetleri de verebilecek etkinlik, yeterlik ve donanıma kavuşturulmalıdır.
5. Özel Eğitim
1. Engelli ve öğrenme güçlüğü çeken çocuklarımızın yanı sıra üstün yetenekli çocuklarımızın da ihtiyaç duyduğu özel eğitim uygulamalarını içeren bir “özel eğitim” yasasının oluşturulması için gerekli düzenlemeler başlatılmalıdır.
2. Bireysel farklılıklarını dikkate alan anlayışla üniversite öncesi eğitimde kaynak sınıf uygulamasının yaygınlaştırılması sağlanmalıdır.
6. Psikolojik Danışma ve Rehberlik
Okulöncesi ve ilkokullarda dahil olmak üzere üniversitesi öncesindeki tüm eğitim kademelerinde Psikolojik Danışma ve Rehberlik hizmetlerinin verilmesine yönelik uygulamaların yaşam bulması için gerekli düzenlemeler gerçekleştirilmelidir.
7.Öğretim Programları (Müfredatlar) ve Ders Kitapları
a. Öğretim programlarının ülkemiz akademisyen, eğitim uzmanı ve öğretmenlerinin katkılarıyla yeni eğitim paradigmalarına göre oluşturulmuş eğitim kuramları çerçevesinde hem evrensel hem de yerel değerleri dikkate alan ve sürekli olarak geliştirilmesini öngören bir anlayışla hazırlanması sağlanmalıdır.
b. Bu anlayışla hazırlanacak öğretim programı ve ders kitaplarının geliştirilmesi, basımı ve okullara dağıtımı her yıl karşılaşılan eksik ve ihtiyaçlara yönelik olmayan ders kitabı sorununun ortadan kaldırılması ve okullarımıza zamanında ulaştırılması için gerekli önlemler alınmalıdır.
8. Milli Eğitim Bakanlığı’nın Örgütsel Yapılanması
Çağdaş eğitim uygulamalarına olanak tanımayan Eğitim Bakanlığı merkez örgütünün yapılanmasının günün ihtiyaç ve koşullarına göre yeniden organize edilmesi için gerekli çalışmalar başlatılmalı ve sonuçlandırılıp hayata geçirilmelidir.
“Eğitim ve Planlama Kurulu” ve bu kurula bağlı olarak;
1. “Program Geliştirme Birimi”
2. “Ölçme ve Değerlendirme Birimi” gibi birimlerin oluşturulması, “özel okullar” ve “özel eğitimle” ilgili yasal mevzuatların güncellenmesi sağlanmalıdır.
9.Göçmen Aile Çocuklarının Eğitimi
a. Göçmen aile çocuklarının takip edecekleri özel eğitim programlarıyla; Kendi kimliklerini muhafaza ederek, Kıbrıs Türk Toplumunun kültürüne uyum sürecinin hızlandırılmasının koşulları öne çıkarılmalıdır.
b. Kültürel farklılıklar ve bu farklılıklara hoş görü, akılcı, çağdaş yaklaşımların özellikle öğretim amacıyla hazırlanacak her tür eğitim materyallerinde vurgulanması sağlanmalıdır.
10. Öğretmen Yetiştirilmesi ve Hizmet İçi Eğitimleri
1. Öğretmen yetiştirme, siyasi politikalardan ve çeşitli ideolojilerden bağımsız; bilimsel ilkeler, evrensel değerler, demokrasi, federalizm ve cumhuriyet ilkeleri, çağdaş ve laik bir eğitim politikası çerçevesinde gerçekleştirilmesinden taviz verilmemelidir.
2. Öğretmen yetiştirmenin bir meslek grubunun eğitiminden daha farklı ve daha fazlası olarak düşünülerek, “nasıl bir toplum ve ne için eğitim” istediğimiz konusuyla ilgili geniş içermeler taşıması temel anlayış olarak kabul edilmelidir.
3. Öğretmenlerin hizmet içi eğitimlerinin; öğretmenlerin mesleklerini uygulamada ve kendini geliştirmede ihtiyaç duyacakları bilgi, içerik ve yöntemleri içeren, ihtiyaç analizine dayalı, profesyonel anlayışla düzenlenmiş, belirli gün ve dönemlere değil tüm eğitim yılına yayılmış bir şekilde düzenlenmesine özen gösterilmelidir.
11. Eğitimin Finansmanı
1. “Eğitim Bütçesi”nin genel bütçe içerisindeki payı ve bu payın içindeki eğitim yatırımları kaleminin artırılması için gerekli düzenlemeler yaşama geçirilmelidir.
2. Alt yapı ve teknolojik yatırımlar kaynağının eğitim planlamasına uygun olarak yeterli düzeye çıkarılması ile, “okul tabanlı bütçe” uygulamasının hayata geçilmesi sağlanabilir. Bu bağlamda AB ve benzeri organizasyonların sunduğu proje ve fon olanaklarından yararlanma yönüne gidilmelidir.